მთავარი › გლუვლულიანი თოფი

გლუვლულიანი თოფი: საფანტი, ჩოკი, სლაგი და ეთიკური მანძილი

გლუვლულიანი თოფი საქართველოში ყველაზე გავრცელებული სანადირო იარაღია. მისით სწორი ნადირობა სამ კითხვაზე პასუხს ნიშნავს: რა საფანტი, რა ჩოკი და რა მანძილამდე.

როგორ მუშაობს გლუვლულიანი თოფი

გლუვლულიანი თოფის ლულას ხრახნი არ აქვს. ვაზნაში ბევრი პატარა საფანტია, რომელიც გასროლის შემდეგ ღრუბლად იშლება და მანძილთან ერთად ფართოვდება. ეს მოძრავ ფრინველზე სროლას აადვილებს, მაგრამ აქვს საზღვარი: შორს საფანტი იფანტება და ენერგიას კარგავს, ამიტომ ნადირი შეიძლება მხოლოდ დაიჭრას. კარგი მონადირე იცნობს თავისი თოფის შესაძლებლობას და არ ისვრის იმაზე შორს, ვიდრე ის საიმედოდ კლავს.

საფანტის ნომერი

საფანტის ნომერი მისი დიამეტრის მაჩვენებელია: რაც მაღალია ნომერი, მით წვრილია საფანტი და მეტია მათი რაოდენობა ვაზნაში. წვრილი საფანტი მკვრივ გაშლას იძლევა მცირე ფრინველზე ახლო მანძილზე, მსხვილი კი მეტ ენერგიას ინარჩუნებს მსხვილ ფრინველზე და შორ მანძილზე. მასალაც მნიშვნელოვანია: ტყვიის საფანტი მძიმეა და ენერგიას უკეთ ინარჩუნებს, ფოლადის — მსუბუქია, ამიტომ, როგორც წესი, ერთი-ორი ნომრით მსხვილს იღებენ. ფოლადის საფანტზე გადასვლამდე შეამოწმე, რომ შენი ლულა და ჩოკი მისთვის არის განკუთვნილი.

ჩოკი — ლულის წვერის შევიწროება

ჩოკი ლულის ბოლოს მცირე შევიწროებაა, რომელიც განსაზღვრავს, რამდენად სწრაფად გაიშლება საფანტი. ცილინდრი და სკიტი ფართოდ შლის — ახლო სროლისთვის ტყეში; საშუალო ჩოკი უნივერსალურია; სრული ჩოკი საფანტს დიდხანს კრებს შორი სროლისთვის, მაგალითად იხვსა და ბატზე. ბევრ თანამედროვე თოფს ცვლადი ჩოკები აქვს. სწორი ჩოკი ის კი არ არის, რომელიც „უფრო შორს ისვრის“, არამედ ის, რომლის გაშლაც შენს მანძილს და ნადირს შეესაბამება.

ტყვია-სლაგი და კარტეჩი

მსხვილ ნადირზე, მაგალითად ტახზე, გლუვლულიანიდან ტყვია-სლაგით (ჟაკანით) ისვრიან — ეს ერთი მძიმე ტყვიაა, რომელიც მოკლე მანძილზე ძლიერია, მაგრამ სწრაფად კარგავს სიზუსტეს. სლაგი ძალიან შორს მიფრინავს, ამიტომ ფონი და მიმართულება განსაკუთრებით ყურადღებით უნდა შეამოწმო. რომელ ნადირზე რა ვაზნაა დაშვებული, ეს ნადირობის წესებით განისაზღვრება — შეამოწმე მოქმედი წესები ოფიციალურ წყაროებში. სლაგების მონაცემები ნახე ვაზნების ბაზაში.

თოფის მორგება და გაშლის ტესტი

საფანტით სროლისას თვალი მიზანს უყურებს და არა ლულის ბოლოს, ამიტომ თოფი შენს სხეულს უნდა ერგებოდეს: კონდახის სიგრძე და სიმაღლე ისეთი უნდა იყოს, რომ მხარზე მიდებისას თვალი ავტომატურად ლულის ზოლის გასწვრივ მოხვდეს. თუ თოფი არ გერგება, ის მუდმივად ზემოთ, ქვემოთ ან გვერდზე ისვრის, რაც უნდა კარგად უმიზნებდე.

ყველაზე საიმედო გზა საკუთარი თოფის გასაცნობად გაშლის ტესტია. დაკიდე დიდი ფურცელი, ისროლე ცნობილ მანძილზე, მაგალითად 35 მეტრზე, და ნახე, სად არის ნახვრეტების ცენტრი და რამდენად თანაბრად არის განაწილებული საფანტი. გაიმეორე სხვადასხვა ვაზნით და ჩოკით — ერთი და იგივე თოფი სხვადასხვა ვაზნას ხშირად განსხვავებულად შლის. თუ გაშლაში დიდი ცარიელი „ფანჯრებია“, ნადირი შეიძლება საფანტს გასცდეს, მაშინაც კი, როცა ზუსტად დაუმიზნე.

წინსწრება: რატომ აცდენენ ფრინველს

მფრენ ფრინველს საფანტი მაშინ ხვდება, თუ მის წინ ისვრი — სანამ საფანტი მიაღწევს, ფრინველი წინ გადაინაცვლებს. ყველაზე ხშირი შეცდომა სწორედ მცირე წინსწრებაა და თოფის გაჩერება გასროლის მომენტში. თოფი ფრინველთან ერთად უნდა იმოძრაოს და გასროლის შემდეგაც გააგრძელოს მოძრაობა. სეზონამდე სტენდურ სროლაზე ვარჯიში ამ უნარს ძალიან აუმჯობესებს — იხ. სასროლეთები.

გლუვლულიანის განყოფილება balistika.ge-ზე

balistika.ge-ში გლუვლულიანისთვის ცალკე განყოფილებაა, რომელიც მონადირის რეალურ პრობლემებზეა აგებული — აცდენასა და შორ სროლაზე. ერთხელ შეიყვან შენს თოფს, ჩოკს და ვაზნას, და ყველა გამოთვლა მათით კეთდება:

დაწყება უფასოა; ტელეფონზეც მუშაობს — უბრალოდ გახსენი ბრაუზერში. ნადირობის ზოგადი რჩევები წაიკითხე გვერდზე ნადირობა საქართველოში.

ეთიკური სროლა საფანტით

ფრინველზე ნადირობისას ხშირად ჩანს, რომ ფრინველი „ჯერ კიდევ მისაწვდომია“, მაგრამ შორ მანძილზე მხოლოდ რამდენიმე საფანტი მოხვდება და ისიც სუსტად. შედეგი — დაჭრილი ფრინველი, რომელიც გაფრინდება და დაიკარგება. ამიტომ წინასწარ განსაზღვრე შენი მაქსიმალური მანძილი და მისი ორიენტირები ადგილზე: ხე, ბუჩქი, ქვა. თუ ფრინველი ამ ხაზს გადაცდა, გაუშვი. ძაღლი ნადავლის მოძებნაში დიდი დამხმარეა, განსაკუთრებით ლერწმიანსა და ტყეში. ფიტულებით და სწორი შენიღბვით ფრინველს ახლოს მოიზიდავ, რაც სროლას გაცილებით ეფექტიანს ხდის — ამაზე რჩევები balistika.ge-ს „მონადირის ხელობის“ ნაწილშია.

ვაზნის სიგრძე და კამერა

გლუვლულიანი თოფის კამერას გარკვეული სიგრძე აქვს და ის ლულაზეა აღნიშნული. ვაზნა, რომელიც კამერაზე გრძელია, მასში არ უნდა ჩადო — ეს სახიფათოა. სანამ ახალ ვაზნას იყიდი, შეადარე მისი სიგრძე შენი თოფის მარკირებას და ნებისმიერ ეჭვზე ჰკითხე გამყიდველს ან ოსტატს. იგივე ეხება ფოლადის საფანტსაც: ძველ ლულებს და ზოგიერთ ჩოკს ის შეიძლება არ შეეფეროს.

უსაფრთხოება ნადირობაზე

ჯგუფურ ნადირობაზე თითოეულმა უნდა იცოდეს თავისი სროლის ზონა; არასდროს ისროლო ხაზის გასწვრივ ან ხმაზე. ღობის გადალახვამდე თოფი გატეხე და დაცალე. სხვადასხვა კალიბრის ვაზნები არ აურიო — ლულაში ჩაჭედილი ვაზნა სახიფათოა. წაქცევის შემდეგ ლულა შეამოწმე, რომ თოვლი ან ტალახი არ ჩაეჭედოს. ჯგუფში ერთმანეთის ხედვას მონადირეების რადარი გიადვილებს.

ხშირად დასმული კითხვები

რომელი საფანტი ავირჩიო იხვზე?

იხვისთვის, როგორც წესი, საშუალო ზომის საფანტს იღებენ, ხოლო ფოლადის საფანტზე — ერთი-ორი ნომრით მსხვილს, ვიდრე ტყვიისაზე. ზუსტი არჩევანი მანძილსა და ჩოკზეა დამოკიდებული. balistika.ge-ს „საფანტისა და ჩოკის შემრჩევი“ შენი ნადირისა და მანძილის მიხედვით გირჩევს.

რომელი ჩოკი ჯობია?

უნივერსალური საუკეთესო ჩოკი არ არსებობს. ახლო სროლისთვის ტყეში ფართო ჩოკი (ცილინდრი, სკიტი) ჯობია, შორი სროლისთვის — უფრო ვიწრო (სრული). საშუალო ჩოკი ბევრ სიტუაციაში კარგი კომპრომისია.

რა მანძილამდე შეიძლება სროლა გლუვლულიანით?

ეს საფანტის ნომერზე, მასალაზე, ჩოკსა და ნადირის ზომაზეა დამოკიდებული. შორ მანძილზე საფანტი იფანტება და ენერგიას კარგავს, რაც ნადირის დაჭრის რისკს ზრდის. balistika.ge-ს „რა მანძილამდე“ ეთიკურ მანძილს შენი მონაცემებით ითვლის.

რა არის ტყვია-სლაგი (ჟაკანი)?

სლაგი გლუვლულიანისთვის განკუთვნილი ერთი მძიმე ტყვიაა მსხვილი ნადირისთვის. ის მოკლე მანძილზე ძლიერი და საკმაოდ ზუსტია, მაგრამ შორს სწრაფად კარგავს სიზუსტეს, თან ძალიან შორს მიფრინავს. ამიტომ ფონის შემოწმება აუცილებელია.

როგორ შევამოწმო ჩემი თოფის გაშლა?

ისროლე დიდ ფურცელზე ცნობილ მანძილზე და დაითვალე, რამდენი საფანტი მოხვდა წრეში. balistika.ge-ში შეგიძლია ფურცელს უბრალოდ გადაუღო — პროგრამა ნახვრეტებს თავად დაითვლის და გაშლის %-ს გაჩვენებს.

ასევე წაიკითხე

ნადირობა საქართველოშინადირობა საქართველოში: რა უნდა იცოდეს მონადირემ წესებზე, სეზონზე და უსაფრთხოებაზე. ბალისტიკა, მ…ცეცხლსასროლი იარაღიცეცხლსასროლი იარაღი მარტივად: შაშხანა, გლუვლულიანი, კომბინირებული და პისტოლეტი, სანადირო იარაღი…სასროლეთები საქართველოშისასროლეთები საქართველოში: სასროლეთი თბილისში, ბათუმსა და უდაბნოში — მისამართი, ტელეფონი, საათებ…მონადირეების რადარიმონადირეების რადარი balistika.ge-ზე აჩვენებს, სად არიან ახლოს სხვა მონადირეები 6 კმ-ში, რომ ჯგუ…სანადირო აქსესუარებისანადირო აქსესუარები და აღჭურვილობა: სრული სია, რა წავიღო ნადირობაზე — უსაფრთხოება, ოპტიკა, ტან…
გაუზიარე მეგობრებს:FacebookMessengerWhatsAppViberTelegram